четвртак, 13. септембар 2012.

Značenje ustava i njegova sadržina

Ustav danas ima skoro svaka država i to iz sledećih razloga: zato što se ustavom pravno konstituiše država, zatim uspostavljaju organi državne vlasti, uređuju unutrašnji odnosi u državi i određuje odnos građana prema državi.
Ustav se drugačije zove osnovni zakon jedne države i to iz sledećih razloga:

  1. Jer sadrži pravne norme(pravila) kojima se uređuju najvažniji odnosi u jednoj državi.
  2. Jer je to najviši pravni akt.
  3. Jer je to najjači pravni akt.
  4. ustav se donosi po posebnom postupku i od strane posebnog državnog organa. Taj posebni državni organ se zove ustavotvorna skupština i prestaje sa radom nakon donošenja ustava.
Razlike između ustava i zakona:
  1. Ustav kao osnovni zakon jedne države načelno ili uopsteno uređuje odnose u društvu dok posebni zakoni detaljno uređuju odnose u oblasti društva na koji se odnose.
  2. ustav se ne primenjuje direktno osim njegovog dela o pravima i slobodama građana. Ustavna građa se konkretizuje uprava prema posebnih zakona.
Reč ustav dolazi od latinske reči CONSTITUTIO koja znači uspostavljanje, uređivanje.
Da bi definisali ustav moramo najpre da imamo u vidu sledeće bitne činjenice:
  1. Ustav ima suprematiju a to znači prevlast nad svim drugim zakonima.
  2. Ustav uređuje tri oblasti društva: društveno uređenje, državno uređenje i prava i slobode građana.
  3. Ustavom se uopšteno uređuju odnosi u jednoj državi.
  4. Ustav pored toga što je najviši pravni akt istovremeno predstavlja i jedan od najznačajnijih političkih dokumenata države.
Definicija:
Ustav je osnovni i najviši pravni akt i jedan od najznačajnijih političkih dokumenata države zato što se njime uređuju najvažniji odnosi u jednoj državi a pre svega se uređuje društveno uređenje, državno uređenje i prava i slobode građana.

Postoje oblici i vrste:
Oblici ustava su: pisani i nepisani ustav. Pisani ustav je celoviti pisani dokument, dok je nepisani ustav ustav čija je građa razbacana u više drugih dokumenata kao što su pravilnici, povelje, zakonici i sl.
Vrste ustava su:
  1. Kruti (čvrsti) ustav - on se donosi po posebnom postupku i tako se i menja.
  2. Meki (gipki) ustav - on se donosi kao i svaki drugi zakon a tako se i menja.
  3. Pakt - njega donose građani ali on ne važi bez saglasnosti vladara.
  4. Oktroisani ustav - podareni ustav; njega vladar "daje na dar" građanima.


Prvi tragori težnje za regulisanjem odnosa su iz 16, veka pne. to je Hamurabijev zakonik. Aristotel je razlikovao zakone kojima se načelno, uopšteno uređuju odnosi i detaljno uređuju odnosi u društvu. U starom Rimu su postojali edikti, carske naredbe sa zakonskom ****. U srednjem veku doneta je velika povelja slobode, a kod nas Dušanov zakonik i pre toga Nomokanon ili zakonopravilo koga sv. Sava prevodi sa grčkog. Prvi moderni ustav donosi engleska kolonija Virdžinija u Americi 1776, Prvi ustav SAD donet je 1787, Francuske 1791, Srbije 1835 Sretenjskim ustavom.